Đề thi chuyên đề 7: Châu Á giữa hai cuộc chiến tranh (1918-1939) ( Phần 2) – Lịch sử 8

ĐỀ 2

Câu 6. Nêu tóm tắt phong trào dân tộc ở Ấn Độ qua hai thời kì 1918 – 1929 và 1929 – 1939 theo bảng thống kê dưới đây:

Thời gian Nội dung sự kiện
1918-1929  
1929 – 1939

Câu 7 :Phong trào dân tộc ở Đông Nam Á ( chiến tranh thế giới thứ nhất có những điểm gì mới?

Câu 8. Tóm tắt phong trào giải phóng dân tộc ở In-đô-nê-xi-a trong thập niên 20 của thế kỉ XX và thập niên 30 của thế kỉ XX theo bảng dưới đây:

Thời gian Nội dung sự kiện
 

Câu 9. Nêu những điểm chung của phong trào chống Pháp của nhân dân Lào và Cam-pu-chia giữa hai cuộc chiến tranh thế giới ?

Câu 10. Nhận xét về phong trào đấu tranh giành độc lập ở Đông Nam A sau Chiến tranh thế giới thứ nhất ?

HƯỚNG DẪN TRẢ LỜI CÂU HỎI

Câu 6:

Thời gian Nội dung sự kiện
1918-1929 –           Phong trào đấu tranh diễn ra dưới nhiều hình thức phong phú, lôi cuốn đông đảo các tầng lớp nông dân, công nhân và thị dân tham gia. Giữ vai trò lãnh đạo phong trào là Đảng Quốc đại, đứng đầu là M. Gan-đi. Là lãnh tụ có uy tín lớn, M. Gan-đi có ảnh hưởng sâu rộng đối với nhân dân Ấn Độ. Ông kêu gọi đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân bằng các biện pháp hòa bình, không sử dụng bạo lực (như biểu tình hòa bình, bãi công ở các nhà máy, công sở, bài khóa ở các trường học, tẩy chay hàng hóa Anh, không nộp thuế,..,).

–          Phong trào bất bạo động, bất hợp tác do M. Gan-đi và Đảng Quốc đại lãnh đạo được các tầng lớp nhân dân Ấn Độ hưởng ứng.

1929-1939 –           Những hậu quả nặng nề của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới (1929 – 1933) đã làm bùng lên làn sóng đấu tranh mới của nhân dân Ấn Độ. Phong trào kéo dài trong suốt những năm 30 thông qua các chiến dịch bất hợp tác với thực dân Anh, do M. Gan-đi và Đảng Quốc đại khởi xướng.

–          Tháng 9 – 1939, Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ. Chính quyền Anh tuyên chiến ở châu Âu và tuyên bố Ấn Độ là một bên tham chiến. Phong trào cách mạng ở Ấn Độ chuyển sang một thời kì mới.

Câu 7 :Phong trào dân tộc ở Đông Nam Á ( chiến tranh thế giới thứ nhất có những điểm gì mới?

Hướng dẫn trả lời:

Hoàn cảnh lịch sử mới:

♦ Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, chính sách khai thác và bóc lột thuộc địa của thực dân phương Tây đã tác động mạnh  đến tình hình các nước Đông Nam Á. Những chuyển biến quan trọng về kinh kế, chính trị, xã hội đã diễn ra ở hầu khắp các nước trong khu vực.

♦ Cùng với những chuyển biến trong mỗi nước, thắng lợi của Cách mạng tháng Mười Nga và cao trào cách mạng thế giới đã tác động mạnh mẽ đến phong trào độc lập dân tộc ở Đông Nam Á.

– Phong trào đấu tranh mới:

+ Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, phong trào đấu tranh đòi độc lập dân tộc phát triển ờ hầu khắp các nước Đông Nam Á. So với những năm đầu thế kỉ XX, phong trào dân tộc tư sản có những bước tiến rõ rệt cùng với sự lớn mạnh của giai cấp tư sản dân tộc.

+ Mục tiêu đấu tranh dân tộc được đề xuất rõ ràng: đòi quyền tự chủ về chính trị, quyền tự do trong kinh doanh, quyền dùng tiếng mẹ đẻ trong giáo dục,…

+ Một số chính đảng tư sản được thành lập và có ảnh hưởng xã hội rộng Iớn như Đảng Dân tộc In-đô-nê-xi-a, tổ chức phong trào Tha-kin ờ Miến Diện, Đại hội toàn Mã Lai,…

+ Từ thập niên 20, giai cấp vô sản trẻ tuổi ờ Đông Nam A băt đẩu trưòng thành. Hàng loạt các Đảng Cộng sản được thành lập, mở đầu là Đảng Cộng sản In-đô-nê-xi-a (tháng 5 – 1920). Tiếp theo, trong năm 1930, các Đảng Cộng sản lần lượt ra đời ờ Việt Nam, Mã Lai, Xiêm và Phi-líp-pin.

Câu 8. Tóm tắt phong trào giải phóng dân tộc ở In-đô-nê-xi-a trong thập niên 20 của thế kỉ XX và thập niên 30 của thế kỉ XX theo bảng dưới đây:

Thời gian Nội dung sự kiện
   
 

Hướng dẫn trả lời:

Thời gian Nội dung sự kiện
Thập niên 20 của thế kỉ XX –   Phong trào công nhân và việc truyền bá chủ nghĩa Mác – Lê-nin vào In-đô-nê-xi-a đã dẫn tới việc thành lập Đảng Cộng sản In-đô-nê-xi-a vào tháng 5 – 1920. Đảng Cộng sản nhanh chóng trưởng thành, tập hợp lực lượng quần chúng và lãnh đạo phong trào cách mạng.

–          Đảng Cộng sân đã lãnh đạo cuộc khởi nghĩa vũ trang ở Gia-va và Xu-ma-tơ-ra trong những năm 1926 – 1927. Cuộc khởi nghĩa thất bại nhưng đã làm rung chuyến nển thông trị của thực dân Hà Lan ờ In-đô-nê-xi-a.

–          Từ năm 1927, sau thất bại của Đảng Cộng sản, quyền lãnh đạo phong trào cách mạng chuyển vào tay Đảng Dân tộc của giai cấp tư sản, đứng đầu là Ác-mét Xu-các-nô. Với chủ trương đoàn kết các lực lượng dân tộc, chống đế quốc, đấu tranh bằng con đường hòa bình, bằng phong trào bất hợp tác với chính quyền thực dân, Đảng Dân tộc đã nhanh chóng trở thành lực lượng dẫn dắt phong trào giải phóng dân tộc ở In-đô-nê-xi-a.

Thập niên 30 của thế kỉ XX –            Đầu thập niên 30, phong trào đấu tranh chống thực dân Hà Lan tiếp tục bùng nổ và lan rộng khắp các đảo In- đô-nê-xi-a, tiêu biểu là cuộc khởi nghĩa của các thủy binh ở càng Su-ra-bay-a vào năm 1933. Sau khi khủng bố tàn khốc những người khởi nghĩa, chính quyền thực dân tăng cường đàn áp, bắt giữ các lãnh tụ Đảng Dân tộc (từ năm 1929 là Đảng In-đô-nê-xi-a) và đặt Đảng ra ngoài vòng pháp luật.

–            Cuối thập niên 30, trước nguy cơ của chủ nghĩa phát xít, những người cộng sản đã kết hợp với Đảng In-đô-nê- xi-a thành lập Mặt trận thống nhất chống phát xít với tên gọi Liên minh chính trị In-đô-nê-xi-a.

Câu 9. Nêu những điểm chung của phong trào chống Pháp của nhân dân Lào và Cam-pu-chia giữa hai cuộc chiến tranh thế giới ?

Hướng dẫn trả lời:

– Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, thực dân Pháp tăng cường chính sách khai thác thuộc địa ờ Lào và Cam-pu-chia. Nhân dân Lào và Cam-pu-chia đứng lên đấu tranh chống Pháp.

– Từ năm 1930, sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam (từ tháng 10 -1930 là Đảng Cộng sản Đông Dương) đã mò ra thời kỳ mới của phong trào cách mạng ở Lào và Cam-pu-chia. Những cơ sở bí mật đầu tiên của Đảng đã được thành lập ờ Lào và Cam-pu-chia. Sau thất bại của phong trào Xô viết Nghệ Tĩnh ở Việt Nam, thực dân Pháp tập trung lực lượng, đàn áp dã man những người cộng sản, phá vỡ các cơ sở cách mạng ờ hai nước này.

-Trong những năm 1936 – 1939, phong trào Mặt trận dân chủ Đông Dương đã tập hợp đông đảo các tầng lớp nhân dân vào cuộc đấu tranh chống bọn phản động thuộc địa, chống phát xít và chống Chiến tranh. Trong điều kiện đó, một số cơ sở cách mạng của Đảng đã được xây dựng và củng cố ờ các thành phố lớn như Viêng Chăn, Phnôm Pênh. Cuộc vận động dân chủ Đồng Dương đã kích thích sự phát triển của phong trào đấu tranh dân chủ ở Lào và Cam-pu-chia cho đến khi Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ.

Câu 10. Nhận xét về phong trào đấu tranh giành độc lập ở Đông Nam A sau Chiến tranh thế giới thứ nhất ?

Hướng dẫn trả lời:

– Phong trào diễn ra sôi nổi với những hình thức phong phú, ngày càng lên cao, lan rộng khắp các quốc gia. Giai cấp vô sản trưởng thành và tham gia lãnh đạo phong trào.

– Đặc biệt ở Đông Dương, Đảng Cộng sản Đông Dương đã lãnh đạo nhân dân ba nước (Việt Nam, Lào, Cam-pu-chia) đấu tranh chống Pháp, tạo bước ngoặt cho phong trào.

– Phong trào dân chủ tư sản tiếp tục phát triển. Tuy chưa giành được thắng lợi nhưng các phong trào đã cổ vũ mạnh mẽ tinh thần yêu nước của các tầng lớp nhân dân chống kẻ thù chung và từ năm 1940 trở đi là chống chủ nghĩa phát xít.

– Mặt trận Bắc Phi: Quân Anh, Mĩ tấn công mạnh mẽ, tháng 5 -1943, quân Đức và I-ta-li-a phải hạ vũ khí.

– Mặt trận Tây Âu: Ngày 6 – 6 – 1944, quân Anh, Mĩ đổ bộ lên miền Bắc nước Pháp, mở Mặt trận thứ hai.

– Sau thắng lợi của Hồng quân Liên Xô ở Chiến dịch công phá Béc-lin, ngày 9 – 5 – 1945, chính phủ mới của Đức đầu hàng không điều kiện. Chiến tranh kết thúc ờ châu Âu.

– Mặt trận châu Á – Thái Bình Dương, Hồng quân Liên Xô đánh tan đạo quân Quan Đông của Nhật; ngày 6 và 9 – 8, MT thả hai quả bom nguyên tử xuống Nhật Bản làm hơn 20 vạn người chết.

– Ngày 15 – 8 – 1945, Nhật Ban đầu hàng không điều kiện. Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc.

Những chuyên mục hay của Lịch sử lớp 8:

Xem thêmĐề thi chuyên đề 7: Châu Á giữa hai cuộc chiến tranh (1918-1939) (Phần 1)- Lịch sử 8

 

Bài viết liên quan